Onderzoeksplicht energiebesparing: drempels, inhoud en aanpak
De onderzoeksplicht energiebesparing geldt voor de grootverbruikers binnen de energiebesparingsplicht: locaties met meer dan 10 miljoen kWh elektriciteit of 170.000 m³ aardgas per jaar. Waar de informatieplicht een rapportage van erkende maatregelen is, vraagt de onderzoeksplicht een eigen onderzoek naar alle kosteneffectieve besparingsmaatregelen. Voor adviseurs is het een zwaarder, waardevoller traject dan de gewone informatieplicht.
In het kort:
- De onderzoeksplicht geldt boven 10 miljoen kWh of 170.000 m³ gas per jaar per locatie.
- Het is een eigen onderzoek naar proces- en gebouwmaatregelen, niet alleen een maatregelenlijst.
- De cyclus is vierjaarlijks, gelijk met de informatieplicht.
- De onderzoeksplicht overlapt sterk met de EED-audit en is goed te combineren.
- Rapporteren gaat via het eLoket van RVO.
Wat is de onderzoeksplicht?
De onderzoeksplicht is een van de drie plichten binnen de bredere energiebesparingsplicht, naast de informatieplicht en de gewone besparingsplicht. Bedrijven boven de drempel moeten zelf onderzoeken welke energiebesparende maatregelen met een terugverdientijd binnen de norm kosteneffectief zijn, zowel aan gebouwen en installaties als aan de processen. Dat onderzoek leggen ze vast in een rapportage die naar RVO gaat.
Het verschil met de informatieplicht is de diepgang. De informatieplicht toetst tegen een vaste erkende maatregelenlijst per bedrijfstak. De onderzoeksplicht vraagt een op maat gemaakte analyse van alle relevante maatregelen, juist omdat grootverbruikers vaak procesenergie hebben die niet in een standaardlijst past.
Voor wie geldt de onderzoeksplicht?
De drempel ligt per locatie op:
- meer dan 10 miljoen kWh elektriciteit per jaar, of
- meer dan 170.000 m³ aardgas(equivalent) per jaar.
Dat zijn substantiele gebruikers: grotere industrie, voedingsproductie, koel- en vrieshuizen, datacenters en zware logistiek. Een bedrijf dat boven deze drempel zit, valt vrijwel altijd ook onder de informatieplicht en mogelijk onder de EED-auditplicht.
Wat het onderzoek moet bevatten
Een goed onderzoek brengt in kaart:
- Alle energiestromen op de locatie, inclusief proces, gebouw en, waar relevant, vervoer.
- De kosteneffectieve maatregelen met een terugverdientijd binnen de wettelijke norm.
- Per maatregel de verwachte besparing, de investering en de terugverdientijd.
- Een onderbouwing en, waar zinvol, een uitvoeringsplanning.
Houd rekening met de verwachte verlenging van de terugverdientijd naar 7 jaar. Bij een langere norm vallen meer maatregelen binnen de plicht.
Combineer met de EED-audit
Zit een klant zowel boven de onderzoeksplicht-drempel als in de EED-band (10-85 TJ), dan overlappen beide trajecten sterk. Eén gebouwopname en een gedeelde analyse dekken grote delen van beide verplichtingen. Combineren voorkomt dubbel veldwerk en dubbele administratie. Lees hoe je dat aanpakt in EED-audit en onderzoeksplicht combineren.
Praktische tip: begin bij grootverbruikers met de verbruiksdata (P4, MV of factuurhistorie) voordat je op locatie gaat. Bij deze bedrijven zit de winst in de processen, en die zie je pas als je de verbruiksprofielen kent.
Rapporteren en aantoonbaarheid
De rapportage dien je in via het eLoket van RVO, met eHerkenning en een machtiging van de klant. Net als bij de informatieplicht is aantoonbaarheid bepalend: onderbouw genomen en geplande maatregelen met data, facturen en installatiegegevens. De omgevingsdienst kan de rapportage ophalen en beoordelen.
Voor een compleet beeld van hoe de onderzoeksplicht zich verhoudt tot de andere verplichtingen, zie onze vergelijking van EED, EML, informatieplicht en ISO 50001.
Veelgestelde vragen
Voor wie geldt de onderzoeksplicht? Voor locaties met een verbruik van meer dan 10 miljoen kWh elektriciteit of meer dan 170.000 m³ aardgas per jaar. Dat zijn de grootverbruikers binnen de energiebesparingsplicht.
Wat is het verschil met de informatieplicht? De informatieplicht is een rapportage van erkende maatregelen tegen een vaste lijst. De onderzoeksplicht vraagt een eigen onderzoek naar alle kosteneffectieve proces- en gebouwmaatregelen, dus dieper en op maat.
Hoe vaak moet de onderzoeksplicht? Vierjaarlijks, gelijk met de informatieplicht.
Kan de onderzoeksplicht samen met de EED-audit? Ja. De onderwerpen overlappen sterk, dus combineren voorkomt dubbel veldwerk en een dubbele rapportage.
Aan de slag met FluxScan
FluxScan ondersteunt het hele spectrum van de energiebesparingsplicht, van de informatieplicht tot de onderzoeksplicht en de EED-audit. Zo lever je ook de zwaardere grootverbruiker-trajecten sneller en onder je eigen merk. Bekijk wat FluxScan voor je bureau kan doen.